Bitget Giải thích vụ sụp đổ POPCAT: Cách một cuộc tấn công phối hợp làm rung chuyển thị trường memecoin và DeFi trên Solana

Vào giữa tháng 11 năm 2025, token meme dựa trên Solana mang tên POPCAT đã bất ngờ rơi tự do, gây chấn động cộng đồng crypto. Trong vòng chỉ vài giờ, giá của nó lao dốc gần 20%, thổi bay hơn 63 triệu đô la vị thế long và làm dấy lên những tranh luận gay gắt về sự thao túng và đòn bẩy trong tài chính phi tập trung (DeFi). Tâm điểm của sự kiện: một chiến dịch giao dịch phối hợp liên quan tới nhiều ví, các khoản cược đòn bẩy lớn và động thái rút lệnh cực nhanh khiến cả nhà đầu tư và sàn giao dịch đều ‘quay cuồng’.

Vụ việc không chỉ khiến giá POPCAT sụp đổ—nó còn kích hoạt hiệu ứng dây chuyền. Hyperliquid, một sàn giao dịch futures phi tập trung nơi phần lớn hoạt động diễn ra, buộc phải tạm ngừng nạp/rút sau khi kho thanh khoản cộng đồng chịu lỗ gần 5 triệu đô la. Khi thông tin vụ tấn công dần hé lộ, rõ ràng đây không chỉ là biến động giá thông thường—mà là cuộc tấn công có chủ đích, khai thác điểm yếu trong hệ sinh thái memecoin và đặt ra nhiều câu hỏi lớn về năng lực bảo vệ rủi ro của DeFi. Dưới đây là điều thực sự đã xảy ra và vì sao nó quan trọng.

POPCAT: Meme Token Mèo Lan Truyền trên Solana

POPCAT là memecoin do cộng đồng định hướng phát triển trên nền tảng Solana, lấy cảm hứng từ meme “Popcat” nổi tiếng—một bức ảnh mèo tên Oatmeal với biểu cảm “cái mồm” cực đại phát ra tiếng pop. Được tạo ra với tinh thần giải trí, lấy cộng đồng làm trung tâm, POPCAT tự khẳng định bản thân “không có giá trị nội tại hay kỳ vọng tài chính”, chỉ tồn tại vì mục đích giải trí và động lực xã hội. Tuy nhiên, dù mang phong cách đùa cợt, POPCAT vẫn thu hút lượng đầu cơ lớn.

Đến tháng 11 năm 2025, POPCAT đã trở thành một trong những memecoin nổi bật của Solana, với vốn hóa thị trường khoảng 120–130 triệu đô la. CoinMarketCap liệt kê giá của POPCAT khoảng 0,127 đô la với khối lượng giao dịch 24 giờ gần 250 triệu đô la. Dù đã giảm hơn 90% so với đỉnh năm 2024 (hơn 2 đô la), POPCAT vẫn có tập người giao dịch trung thành và thị trường futures sôi động. Token này được giao dịch trên các sàn tập trung lớn như Bitget cùng các nền tảng phi tập trung như Hyperliquid, nơi người dùng có thể vào các vị thế long và short với đòn bẩy cao—thường thiếu cơ chế kiểm soát rủi ro, như diễn biến mới đây đã minh chứng.

Cú Sập Được Tổ Chức: 19 Ví, Cược 3 Triệu Đô, 63 Triệu Đô Vị Thế Bốc Hơi

Giá POPCAT

Nguồn: CoinMarketCap

Trong một trong những đòn đánh meme-token được tính toán kỹ lưỡng nhất năm, một tác nhân duy nhất đã khai thác thanh khoản mỏng và lượng tiếp xúc đòn bẩy lớn của POPCAT. Các nhà phân tích blockchain truy vết ra nguồn tiền khoảng 3 triệu USDC rút từ sàn tập trung và phân bổ vào 19 ví riêng biệt. Mỗi ví sau đó mở các vị thế long đòn bẩy cực lớn trên nền tảng phái sinh phi tập trung Hyperliquid.

Kẻ tấn công được cho là đã xây dựng tổng vị thế long lên đến 20–30 triệu đô la, sử dụng đòn bẩy khoảng 5×. Để giữ giá không bị rơi, họ tạo ra một “tường mua” quanh mức 0,21 đô la, lôi kéo trader theo phe long và đẩy giá tăng cao hơn. Tuy nhiên, tất cả chỉ là bẫy. Khi tường mua đã thiết lập và thị trường phản ứng, kẻ tấn công lập tức rút hỗ trợ. Giá lao dốc, và chỉ trong vài phút, các vị thế đòn bẩy bắt đầu sụp đổ hàng loạt.

Kết quả? Hiệu ứng thanh lý dây chuyền. Khi giá POPCAT rớt về vùng 0,13 đô la, hơn 62 triệu đô la vị thế long đã bị thanh lý—phần lớn là trader nhỏ lẻ không ngờ tới. Một ví riêng lẻ bị ‘quét’ tới 21 triệu đô la vị thế. Theo dữ liệu từ Coinglass , chỉ khoảng 1,6 triệu đô la vị thế short bị đóng trong sự kiện này, hàm ý đa số trader bị ‘kẹt’ ở bên long và bị động hoàn toàn.

Hệ Lụy: Thanh Lý Hàng Loạt, Sàn Ngừng Giao Dịch, Thị Trường Choáng Váng

Cú đánh này gây ra hiệu ứng lập tức và lan rộng. Dữ liệu on-chain cho thấy khối lượng futures POPCAT trong 24h tăng vọt hơn 1.100%, đạt khoảng 1,2 tỷ đô la—một mức vượt trội đối với token meme ngách. Số hợp đồng mở cũng tăng 11% ngay trước khi giá sụp đổ, thể hiện đòn bẩy cao được đẩy mạnh ngay trước khi ‘rút thảm’. Các số liệu này phác họa rõ thực tế: những trader bị cuốn theo giá và độ FOMO, chỉ để rồi bay màu khi đáy bốc hơi.

Khi làn sóng thanh lý ập đến, kho thanh khoản cộng đồng Hyperliquid (HLP)—hỗ trợ thanh khoản dự phòng cho giao dịch—buộc phải gánh lỗ xấp xỉ 4,9 triệu đô la nợ xấu từ các vị thế sụp đổ. Nền tảng đã phản hồi bằng cách tạm thời phong tỏa nạp/rút USDC trên cầu Arbitrum, kích hoạt cơ chế khóa khẩn cấp để ngăn ngừa lan truyền rủi ro. Dù sàn trấn an người dùng rằng “quỹ vẫn an toàn” và khôi phục hoạt động thường lệ trong khoảng 25 phút, thì thiệt hại đã xảy ra.

Phản Ứng Cộng Đồng và Hồi Chuông Thức Tỉnh với DeFi

Khi tin tức về vụ tấn công lan nhanh, cộng đồng crypto Twitter (X) và Telegram bùng nổ với phân tích, meme và sự phẫn nộ trực tiếp. Những tài khoản nổi bật của Solana như @SolanaFloor và @DeFiLlama cập nhật liên tục các lệnh thanh lý, ghi nhận mức độ tàn khốc. Một tweet đã tổng kết ngắn gọn: “$63 triệu vị thế long đã bị thanh lý trên POPCAT, trong đó có 21 triệu đô vị thế từ một ví duy nhất.” Nhiều người gọi đây là ví dụ điển hình của “peak degen warfare”—ám chỉ văn hóa đầu cơ cực đoan ăn sâu trong giao dịch memecoin.

Tuy nhiên, ẩn dưới những lời đùa là các mối quan ngại nghiêm túc. Những người chỉ trích đặt ra câu hỏi làm sao Hyperliquid—nền tảng cho phép đòn bẩy tới 10× trên tài sản có thanh khoản thấp—không có biện pháp nào phòng tránh vụ thao túng kiểu này. Một số ý kiến kêu gọi hạn chế chặt chẽ hoặc đặt trần rủi ro với các kho thanh khoản cộng đồng như HLP, vốn gánh nợ thay. Những ý kiến khác cũng băn khoăn liệu việc chọn lọc delist token và tạm dừng rút khẩn cấp thế này có phù hợp triết lý phi tập trung của DeFi hay không.

Đây không phải lần đầu hệ thống Hyperliquid bị căng thẳng. Đầu năm 2025, một vụ thao túng tương tự nhắm vào memecoin JELLYJELLY khiến HLP gánh lỗ 12 triệu đô la. Kịch bản lặp đi lặp lại đã làm ‘nóng’ trở lại các cuộc tranh luận về nhu cầu áp dụng breaker tự động on-chain, cải tiến phân cụm ví để phát hiện đồng thuận tấn công, và liệu memecoin nên được giao dịch đòn bẩy trên thị trường phái sinh phi tập trung hay không.

Kết Luận

Cuộc sập POPCAT không chỉ đơn thuần là một cú ‘cháy tài khoản’ nữa của memecoin—mà là lời cảnh báo cho toàn hệ sinh thái Solana. Năm 2025, Solana nổi lên thành trung tâm sôi động cho làn sóng memecoin, với WEN, BONK và POPCAT giao dịch hàng trăm triệu đô la. Nhưng cơn sốt đó đã dần hạ nhiệt. Theo dữ liệu TradingView, số token mới ra mắt và hoạt động launchpad trên Solana đã giảm gần 50% kể từ giữa năm, và một số chuyên gia cho rằng vốn hóa thị trường mảng meme đã bay mất 28 tỷ đô la kể từ đỉnh năm 2024.

Những sự kiện như vụ POPCAT càng thúc đẩy xu hướng đi xuống này. Đối với nhà đầu tư mới, bài học thật rõ ràng: memecoin—nhất là các loại thanh khoản thấp, đòn bẩy cao—có thể dễ dàng bị thao túng khi có tác nhân phối hợp. Đối với nhà phát triển và đội ngũ giao thức, đây là hồi chuông thúc giục phải xây dựng rào chắn an toàn hơn: có thể là đặt trần đòn bẩy động, hệ thống phát hiện gian lận, hay giải pháp thanh khoản thông minh hơn không làm người dùng chịu rủi ro.

Thế nhưng, giữa tâm bão, nhiều thành viên cộng đồng vẫn không ‘bỏ cuộc’. Dữ liệu tâm lý từ CoinGecko ghi nhận khoảng 58% holder POPCAT vẫn lạc quan sau biến động, cho thấy đối với một số người, đây chỉ là ‘chuyện thường ngày’ với memecoin. Liệu sự lạc quan đó là can đảm hay liều lĩnh thì vẫn còn phải xem. Nhưng có một điều chắc chắn: trong thế giới memecoin Solana, biến động không phải lỗi hệ thống—mà là ‘tính năng’.

The post Bitget Giải thích vụ sụp đổ POPCAT: Cách một cuộc tấn công phối hợp làm rung chuyển thị trường memecoin và DeFi trên Solana appeared first on VNECONOMICS.