Việt Nam: Hành trình từ cấm Bitcoin đến thu thuế

Trong gần một thập kỷ qua, thị trường tiền mã hóa tại Việt Nam đã trải qua nhiều giai đoạn biến động mạnh. Từ thời điểm bị cấm giao dịch đến khi trở thành một trong những quốc gia có cộng đồng crypto lớn nhất thế giới và giờ đây Bộ Tài chính đang ngồi soạn thảo cách… thu thuế từ chính nó.

Đây là hành trình dài nhất, chậm nhất nhưng cũng thực tế nhất của một quốc gia đang tìm cách bắt kịp một thị trường không bao giờ chờ đợi.

Crypto trong vùng xám

Câu chuyện bắt đầu từ Nghị định 101/2012, khi nhà nước không công nhận tiền điện tử cũng như Bitcoin là phương tiện thanh toán hợp pháp.

Đến năm 2017, trong Công văn 5747/NHNN-PC khẳng định Bitcoin, Litecoin là phương tiện thanh toán bất hợp pháp. Nếu vi phạm có thể bị xử lý hành chính, thậm chí hình sự.

Nhưng có một điểm mấu chốt mà ít người để ý đó là nhà nước không cấm sở hữu, không cấm giao dịch tiền điện tự hay Bitcoin.

Và thế là hàng triệu người Việt vẫn thoải mái trade trên các sàn quốc tế – hoàn toàn trong một vùng không có pháp luật kiểm soát. Không ai sai, không ai đúng. Chỉ là… không có luật.

Sau đó, tới thời kỳ 2020-2022, sự bùng nổ của DeFi, NFT và GameFi đã đưa Việt Nam trở thành một trong những thị trường crypto năng động nhất thế giới. Theo nhiều báo cáo quốc tế, Việt Nam liên tục nằm trong nhóm quốc gia có tỷ lệ người dùng crypto cao nhất.

Một trong những dự án nổi bật trong giai đoạn này là Axie Infinity, được phát triển bởi studio Việt Nam Sky Mavis. Trò chơi này từng tạo ra cơn sốt “play-to-earn”, thu hút hàng triệu người chơi trên toàn cầu.

Sự thành công của Axie Infinity đã đưa Việt Nam lên bản đồ blockchain thế giới, chứng minh rằng các đội ngũ phát triển trong nước có thể tạo ra sản phẩm có tầm ảnh hưởng quốc tế.

Đọc thêm:

Crypto được Nhà nước công nhận

Tháng 2/2024, Chính phủ chính thức giao Bộ Tài chính nhiệm vụ xây dựng khung pháp lý cho tài sản số, với hạn chót vào tháng 5/2025.

Tháng 6/2025 đánh dấu một cột mốc mang tính bước ngoặc khi Luật Công nghiệp Công nghệ số được thông qua, lần đầu tiên luật hóa các khái niệm “tài sản số” và “tài sản mã hóa” và sẽ có hiệu lực từ 01/01/2026.

Đến tháng 9/2025, theo Nghị quyết 05/2025/NQ-CP, Việt Nam chính thức thí điểm thị trường tài sản mã hóa trong 5 năm.

Tháng 12/2025, Bộ Tài chính thành lập Ban Quản lý thị trường giao dịch tài sản mã hóa trực thuộc Ủy ban Chứng khoán Nhà nước.

Tháng 3/2026, dự thảo Thông tư về thuế được đưa ra lấy ý kiến: mức 0,1% trên mỗi lần chuyển nhượng đối với cá nhân, do sàn giao dịch khấu trừ và nộp thay.

Cũng trong tháng 3/2026, sàn giao dịch tài sản mã hóa đầu tiên được cấp phép dự kiến ra mắt.

Lợi ích mang lại

Suốt một thập kỷ đó, người Việt Nam vẫn giao dịch hàng chục tỷ USD mỗi năm trên các sàn quốc tế. Thị trường không bao giờ chờ pháp luật.

Vậy thì khung pháp lý mang lại điều gì mà trước đây chưa có?

Không phải là quyền được giao dịch vì điều đó vốn chưa bị cấm.

Điều nó mang lại là: lịch sử giao dịch được thừa nhận, tranh chấp có cơ sở để giải quyết và quan trọng nhất là dòng tiền có thể chứng minh được nguồn gốc.

Đó là sự khác biệt giữa một thị trường tồn tại trong bóng tối và một thị trường được vận hành dưới ánh sáng.

Cập nhật liên tục tại Tiền Điện Tử để nắm bắt tin tức mới nhất về thị trường crypto, đánh giá chi tiết các đồng coin tiềm năng và những chương trình Airdrop hấp dẫn mỗi ngày.